Αλάσκα: δύο Σάλιβαν στο ψηφοδέλτιο και καταγγελίες για στημένη υποψηφιότητα

Στις 3 Νοεμβρίου, οι ψηφοφόροι της Αλάσκας θα βρουν στο ψηφοδέλτιο για τη Γερουσία δύο ονόματα που μοιάζουν σχεδόν πανομοιότυπα. Το ένα ανήκει στον εν ενεργεία Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή και αναγράφεται ως «Sullivan, Dan S.». Το άλλο είναι του «Sullivan, Daniel J. Jr.», συνταξιούχου εκπαιδευτικού χωρίς πολιτική εμπειρία, στον οποίο έχουν κολλήσει το παρατσούκλι «Νταν το δόλωμα».

Ο δεύτερος Σάλιβαν είναι εγγεγραμμένος Ρεπουμπλικανός, είχε όμως εκφράσει στο παρελθόν στήριξη στη Δημοκρατική υποψήφια Μέρι Πελτόλα. Στους κόλπους των Ρεπουμπλικανών υποστηρίζεται ότι το επιτελείο της Πελτόλα τον έφερε στην κούρσα, ώστε μέρος των ψηφοφόρων του γερουσιαστή να επιλέξει εκ παραδρομής τον συνονόματό του και να διευκολύνει έτσι τη Δημοκρατική υποψήφια. Η Πελτόλα ανήκει στον αυτόχθονα λαό Γιούπικ και το 2022 έγινε η πρώτη αυτόχθων από την Αλάσκα που εξελέγη στο Κογκρέσο.

Το εκλογικό σώμα της πολιτείας είναι από τα μικρότερα στις ΗΠΑ, γεγονός που δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα σε μικρές διαφορές. Το 2014 ο γερουσιαστής Σάλιβαν κέρδισε την έδρα με προβάδισμα δύο μονάδων, που αντιστοιχούσε σε περίπου 6.000 ψήφους. Στις φετινές προκριματικές, ο συνονόματός του συγκέντρωσε 4.107 ψήφους. Το αποτέλεσμα έχει σημασία και σε εθνικό επίπεδο: οι Ρεπουμπλικανοί ελέγχουν τη Γερουσία με 53 έδρες έναντι 47 και οι Δημοκρατικοί χρειάζονται τέσσερις επιπλέον για την πλειοψηφία.

Ο Νταν Τζ. Σάλιβαν κατοικεί στο Πίτερσμπεργκ, ένα ψαροχώρι προσβάσιμο μόνο αεροπορικώς ή διά θαλάσσης. Στο παρελθόν είχε δηλώσει Δημοκρατικός. Λίγο πριν από τη λήξη της προθεσμίας υποψηφιοτήτων άλλαξε την κομματική του εγγραφή από ανεξάρτητος σε Ρεπουμπλικανός. Στην Αλάσκα οι υποψήφιοι δηλώνουν όποια κομματική ταυτότητα επιθυμούν, χωρίς έλεγχο από τα κόμματα. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, δεν δαπάνησε χρήματα για προσωπικό ή διαφήμιση και κατάφερε να περάσει στην τελική τετράδα, όπου οι ψηφοφόροι κατατάσσουν τους υποψηφίους με σειρά προτίμησης. Ο ίδιος δηλώνει ότι η υποψηφιότητά του ήταν προσωπική απόφαση.

Έρευνα των New York Times που δημοσιεύθηκε στις 28 Οκτωβρίου περιγράφει μυστική επιχείρηση, την οποία συνεργάτες της Πελτόλα και στελέχη της επιτροπής των Δημοκρατικών για τις εκλογές της Γερουσίας αποκαλούσαν εσωτερικά «σύνθεση του ψηφοδελτίου» και την είχαν στήσει από το καλοκαίρι του 2025. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, στέλεχος των Δημοκρατικών από το Οχάιο ταξίδευε στην πολιτεία με ψεύτικο όνομα και συναντούσε πιθανούς υποψηφίους σε μπαρ. Ο ίδιος φέρεται να εντόπισε τον δεύτερο Σάλιβαν και να ζήτησε από έναν Δημοκρατικό υποψήφιο, που μπορούσε να πάρει ψήφους από την Πελτόλα, να αποσυρθεί· τη θέση του πήρε στη συνέχεια άλλος Ρεπουμπλικανός. Οι συνεργάτες της υποψήφιας εξέτασαν ακόμη και την ίδρυση νέου κόμματος πιστού στον Τραμπ, ώστε μέρος των συντηρητικών ψηφοφόρων να στραφεί σε δεύτερο υποψήφιο της Δεξιάς αντί για τον γερουσιαστή. Το σχέδιο εγκαταλείφθηκε τον Μάιο.

Πολλές λεπτομέρειες έδωσε η Ελίσα Ρίος, διευθύντρια της εκστρατείας της Πελτόλα έως την απόλυσή της τον Αύγουστο. Κατά τη Ρίος, η Πελτόλα δεν συμμετείχε άμεσα, «σίγουρα γνώριζε» όμως. Λίγο πριν από τη δημοσίευση ζήτησε να ανακαλέσει όσα είχε πει· η εφημερίδα τα δημοσίευσε, σημειώνοντας ότι συμφωνούσαν με τα υπόλοιπα στοιχεία της έρευνας, όπως γραπτά μηνύματα. Η εκστρατεία της Πελτόλα και η επιτροπή των Δημοκρατικών αρνούνται ότι στρατολόγησαν υποψηφίους. «Δεν ήξερα τίποτα για κανέναν άλλον υποψήφιο εκτός από εμένα και τον γερουσιαστή. Δεν με ενδιαφέρει να εξαπατήσω τους ψηφοφόρους», δήλωσε η ίδια σε εκδήλωση στο Τζούνο.

Τον Ιούνιο ο Ρεπουμπλικανός αντικυβερνήτης της Αλάσκας, αρμόδιος για τη διεξαγωγή των εκλογών, απέκλεισε τον δεύτερο Σάλιβαν επικαλούμενος κανόνα που απαγορεύει ονόματα τα οποία μπερδεύουν τους ψηφοφόρους. Πολιτειακός δικαστής ανέτρεψε την απόφαση και το Ανώτατο Δικαστήριο της Αλάσκας επικύρωσε την ανατροπή, κρίνοντας ότι ο νόμος δεν επιτρέπει την αφαίρεση υποψηφίου που πληροί τις προϋποθέσεις. Με εντολή Τραμπ, το υπουργείο Δικαιοσύνης ζήτησε να ξεχωριστούν οι ψήφοι του δεύτερου Σάλιβαν και να μην επικυρωθεί το αποτέλεσμα αν ηττηθεί ο γερουσιαστής. Το αίτημα οδηγήθηκε ενώπιον της ομοσπονδιακής δικαστού Σάρον Γκλίσον.