Exit polls: δυσαρέσκεια της πλειοψηφίας των ψηφοφόρων για τον Τραμπ

Τα exit polls των αμερικανικών εκλογών καταγράφουν ευρεία δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων απέναντι στον Ντόναλντ Τραμπ. Όπως προκύπτει από τις μετρήσεις έξω από τα εκλογικά κέντρα, η πλειοψηφία όσων ψήφισαν εκφράζει αρνητική γνώμη για το έργο του Αμερικανού προέδρου. Το στοιχείο αυτό προσδίδει στην αναμέτρηση χαρακτήρα άτυπου δημοψηφίσματος.

Τα exit polls δεν είναι τελικό αποτέλεσμα. Πρόκειται για έρευνες που διενεργούνται την ημέρα της ψηφοφορίας και καταγράφουν τόσο την επιλογή των ψηφοφόρων όσο και τις απόψεις τους για πρόσωπα και ζητήματα της πολιτικής σκηνής. Χρησιμεύουν ως μια πρώτη ένδειξη για το κλίμα της αναμέτρησης, όχι ως καταγραφή της καταμέτρησης, και γι' αυτό διαβάζονται πάντα με επιφύλαξη μέχρι να ανακοινωθούν τα επίσημα αποτελέσματα.

Η ανάγνωση της ψήφου ως αξιολόγησης του προέδρου αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο συζητείται η εκλογική αναμέτρηση. Όταν η δυσαρέσκεια για τον ένοικο του Λευκού Οίκου βρίσκεται στο επίκεντρο, οι υποψήφιοι κρίνονται λιγότερο για τις δικές τους προτάσεις και περισσότερο για τη σχέση τους με την υπάρχουσα διακυβέρνηση. Η ψήφος γίνεται τότε μέσο αποδοκιμασίας ή επιδοκιμασίας προσώπων που δεν βρίσκονται στο ψηφοδέλτιο.

Το εύρημα της δυσαρέσκειας της πλειοψηφίας δημιουργεί πίεση στις εκστρατείες. Υποψήφιοι που στηρίζονται από τον πρόεδρο καλούνται να υπερασπιστούν ένα έργο για το οποίο μεγάλο μέρος του εκλογικού σώματος εκφράζεται αρνητικά, ενώ οι αντίπαλοί τους επιχειρούν να μετατρέψουν την ψήφο σε κρίση για την πορεία της χώρας τα τελευταία χρόνια. Σε τέτοιες συνθήκες, η προσέλευση και η σύνθεση όσων προσέρχονται στις κάλπες αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα.

Στις αμερικανικές εκλογές, άλλωστε, η συζήτηση για το πρόσωπο του προέδρου συχνά υπερβαίνει τα όρια μιας απλής αναμέτρησης μεταξύ κομμάτων. Το κόμμα που ελέγχει τον Λευκό Οίκο συνήθως κρίνεται συνολικά, και η λαϊκή δυσαρέσκεια μεταφράζεται σε εκλογικό κόστος. Τα exit polls αποτυπώνουν αυτή τη διάθεση, χωρίς ωστόσο να προδικάζουν την τελική έκβαση της ψηφοφορίας.

Απομένει, επομένως, η καταμέτρηση των ψήφων και η ανακοίνωση των επίσημων αποτελεσμάτων, που θα δείξουν αν η δυσαρέσκεια που καταγράφουν οι μετρήσεις θα μεταφραστεί σε μεταβολή συσχετισμών. Μέχρι τότε, η εικόνα που σχηματίζεται είναι μία: η πλειοψηφία των ψηφοφόρων εμφανίζεται επικριτική απέναντι στον Αμερικανό πρόεδρο και η αναμέτρηση αξιολογείται κυρίως με όρους δημοψηφίσματος για το έργο του.